Psikoloji camiasında yıllardır süregelen tartışmalardan biri kalıtım mı çevre mi tartışmasıdır. Kalıtımın ve çevrenin kişilik yapısına etkisi, hayvan deneyleri ve tek yumurta ikizleri üzerinde yapılan araştırmalarla ortaya konmuştur. Bilindiği üzere tek yumurta ikizleri genetik açıdan tıpatıp benzer özelliklere sahiplerdir. Araştırmalar, aynı çevre içinde gelişen kardeşler ya da çift yumurta ikizleri arasındaki kişilik benzerliğine oranla, tek yumurta ikizlerinin çok daha büyük kişilik benzerliği gösterdiklerini ortaya koymuştur. Bu araştırma kalıtımın gelişim üzerinde etkili olduğunu göstermiştir. Doğuştan beri çeşitli nedenlerle birbirlerinden ayrı çevrelerde yetişen tek yumurta ikizlerinde ise aynı çevrede yetişenlere oranla çok daha büyük farklılıklar gözlenmiştir. Bunun sonucunda çevrenin de kişilik ve gelişimde yadsınamaz bir etki olduğu kanıtlanmıştır.
Araştırmacıların gözlemleri ve çalışma verileri gelişim alanlarına göre incelendiğinde kalıtım veya çevre faktörünün tek başına etkili olmadığı görülmektedir. Gelişim psikologlarının hemfikir olduğu görüş doğrultusunda kalıtım veya çevrenin gelişim üzerindeki etkisinin inkar edilmesi mümkün değildir. Ancak bilimsel bakış açısına göre bazı uzamanlar kalıtımın, bazıları ise çevrenin daha etkili olduğunu ileri sürmektedir.
Yorum yazın