Şanlıurfa Platosu, URFA PLATOSU olarak da bilinir, Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde dalgalı düzlük alan. Karacadağ ile Fırat Irmağı arasında uzanan plato, güneydeki Suriye sınırına doğru alçalır. Karacadağ bu platoyu Diyarbakır Havzasından, Fırat ırmağı da Gaziantep Platosundan ayırır. Geniş alanlara yayılan plato üstünde yüksekliği fazla olmayan bazı dağlar yer alır. Bunların başlıcaları Tektek Dağı (749 m) ve Kaşmer Dağıdır (954 m). Platonun güney kenarındaki Suruç ve Harran ovaları da fazla geniş olmayan bir eşikle birbirinden ayrılır.
HilvanViranşehir çizgisinin doğusunda kalan kesimi Karacadağ’dan çevreye yayılmış olan bazaltlı lavlarla, batı kesimi ise kalkerlerle kaplıdır. Karacadağ’ın lavları yeryüzüne yeni çıkmış olduğundan henüz üstünde toprak oluşmamıştır. Bu nedenle platonun doğu kesimi, tarım yapılamayan taşlık ve kayalık bir alan durumundadır. Hayvan yetiştirrneye elverişli bu alanda yer alan Siverek, ülke hayvancılığı açısından önemli bir merkezdir.
Kalker erimesi sonucunda çapı 30-50 m kadar olan dolinler tarafından engebelendirilen batı kesimi, birkaç dolinin birleşmesiyle oluşan ve yonca yaprağını andıran uvalalarla biçimlerımiştir.
Hem doğudaki bazaltlar hem de batıdaki kalkerler su tutmadığından, yağmur suları çatlaklardan derinlere kaçar. Bu nedenle platonun yüzeyi susuzdur. Plato yüzeyinden aşağıya sızan sular, güney kenardaki Harran, Ceylanpınar ve Suruç ovalarında gür pınarlar halinde yüzeye çıkar.
Şanlıurfa Platosu orman sınırının altında kaldığından orman örtüsünden yoksundur. Doğal bitki örtüsü otsu bitkilerden oluşur. Batısında yer alan Fırat Irmağı kıyısındaki Birecik’e doğru yaklaşıldıkça seyrek olarak antep fıstığı ağaçlarına rastlanır.
Yorum yazın