Leopold Mozart (Johann Georg Leopold Mozart, 1719–1787), Alman kökenli kemancı, besteci ve müzik eğitimcisidir. Müzik tarihinde en çok, dünyanın en büyük bestecilerinden biri olan Wolfgang Amadeus Mozart‘ın babası ve öğretmeni olarak tanınır. Ancak kendisi de döneminin saygın bir müzisyeni ve etkili bir keman eğitimi kitabının yazarıdır.
Hayatı
- Doğum: 14 Kasım 1719, Augsburg (bugün Almanya)
- Ölüm: 28 Mayıs 1787, Salzburg (bugün Avusturya)
- Eşi: Anna Maria Pertl
- Çocukları: Hayatta kalan iki çocuğu Maria Anna (Nannerl) ve Wolfgang Amadeus
Leopold, Augsburg’da bir ciltçi ailesinin oğlu olarak doğdu. Cizvit okullarında iyi bir eğitim aldı ve Salzburg’da felsefe ve hukuk okumaya başladı. Ancak müziğe yönelerek üniversiteden ayrıldı.
1743’te Salzburg Prens-Başpiskoposu‘nun saray orkestrasına kemancı olarak girdi. Burada zamanla yükseldi; 1757’de saray bestecisi, 1763’te ise saray orkestrası şef yardımcısı (Vizekapellmeister) oldu.
Keman Metodu
Leopold Mozart’ın en önemli eseri, 1756’da yayımlanan Versuch einer gründlichen Violinschule (Esaslı Bir Keman Okulu Denemesi) adlı kitabıdır.
- Keman tekniği, duruş, arşe kullanımı ve süslemeler hakkında sistemli bilgiler içerir.
- Dönemin müzik üslubu ve icra geleneği hakkında bugün de başvurulan önemli bir kaynaktır.
- Pek çok baskı yapmış ve farklı dillere çevrilmiştir.
- Wolfgang’ın doğduğu yıl yayımlanması da müzik tarihinin ilginç tesadüflerinden biridir.
Besteci Olarak Leopold Mozart
Leopold; senfoniler, konçertolar, oda müziği eserleri, kilise müziği ve divertimentolar besteledi. Eserlerinin önemli bir kısmı günümüze ulaşmamıştır.
- Oyuncak Senfonisi: Uzun süre Joseph Haydn’a atfedilen, oyuncak çalgıların kullanıldığı bu neşeli eserin, Leopold Mozart’ın bir kasasyonunun bölümlerinden oluştuğu kabul edilir. Eser, Avusturyalı keşiş ve besteci Edmund Angerer’e de atfedilmiştir.
- Kızak Gezintisi (Die Musikalische Schlittenfahrt) gibi betimleyici eserler
- Trompet ve boru konçertoları
Çocuklarının Eğitimi
Leopold, iki çocuğunun olağanüstü müzik yeteneğini erken yaşta fark etti ve kendi kariyerini büyük ölçüde onların eğitimine adadı.
- Maria Anna “Nannerl” (1751–1829): Klavsen ve piyanoda usta bir icracıydı. Döneminin toplumsal kuralları nedeniyle yetişkinlikte profesyonel kariyerine devam edemedi.
- Wolfgang Amadeus (1756–1791): Babasından klavye, keman ve kompozisyon dersleri aldı. Beş yaşında ilk küçük eserlerini besteledi.
Wolfgang Amadeus Mozart okula gitmemiş, tüm eğitimini babasından almıştır.
Avrupa Turneleri
Leopold, 1762‘den itibaren çocuklarını Avrupa saraylarında ve şehirlerinde konserler vermek üzere uzun turnelere çıkardı:
- Münih ve Viyana (1762): İmparatoriçe Maria Theresa’nın huzurunda çaldılar.
- Büyük Batı Avrupa turnesi (1763–1766): Paris, Londra, Lahey ve pek çok şehri kapsayan, üç yılı aşkın bir yolculuk. Wolfgang Londra’da Johann Christian Bach ile tanıştı ve ilk senfonilerini yazdı.
- İtalya yolculukları (1769–1773): Wolfgang’ın opera bestecisi olarak tanınmasını sağladı.
Bu turneler Wolfgang’ın farklı müzik üsluplarını tanımasına büyük katkı sağladı. Leopold, çocuklarının yeteneklerini ticari amaçla kullandığı yönünde eleştirilmiştir. Leopold ise bu olağanüstü yeteneğin dünyaya gösterilmesini bir görev olarak gördüğünü dile getirmiştir.
Wolfgang ile İlişkisi
Wolfgang yetişkinliğe eriştikçe baba ile oğul arasında kariyer seçimleri, Salzburg’dan ayrılması ve evliliği gibi konularda gerginlikler yaşandı. Wolfgang’ın 1781’de Salzburg sarayından ayrılıp Viyana’ya yerleşmesi ve Constanze Weber ile evlenmesi, Leopold’ün onaylamadığı kararlardı. Buna rağmen aralarındaki yazışmalar hayatının sonuna kadar sürdü. Mozart ailesinin mektupları, 18. yüzyıl müzik hayatı ve Wolfgang’ın kişiliği hakkında en değerli kaynaklar arasındadır.
Salzburg’daki Mozart Evleri
Salzburg’da Wolfgang’ın doğduğu ev (Mozarts Geburtshaus) ve ailenin daha sonra taşındığı ev (Mozart-Wohnhaus) bugün müze olarak ziyaret edilebilmektedir. Leopold’ün mezarı da Salzburg’daki St. Sebastian Mezarlığı’ndadır.
Yorum yazın